De huisbioloog (Atlas – Radio 1), zondag 22 november 2009

In uitzending 65 van ATLAS (Radio 1, zondag 22 november 2009, 18.15-20.30 uur) spreek ik in mijn rubriek ‘de huisbioloog’ (rond 19.50 uur) over:

Krokodillen die dino’s aten. In de Sahara zijn fossiele resten van zes nog onbekende soorten krokodillen gevonden. Ze leefden 100 miljoen jaar geleden, in de tijd dat de dinosaurussen het landleven domineerden. De zes soorten vertonen opvallende verschillen die te maken hebben met hun prooidieren en wijze van jagen. De soort met de bijnaam ‘DogCroc’ had de poten onder het lijf staan (in plaats van aan de zijkant) en kon rennend zijn prooien achtervolgen. ‘BoarCroc’ was de grootste (6 meter) en had drie rijen slagtanden – net als een wild zwijn –  om zijn prooi te verscheuren. ‘PancakeCroc’ met zijn reusachtige platte kop met scherpe tanden lag doodstil met zijn bek open in het water, wachtend op vissen. De slechts drie meter lange ‘DuckCroc’ had een soort eendenbek met gevoelige sensoren om prooien aan de waterkant op te sporen. De officiële wetenschappelijke namen publiceerde Paul Sereno (University of Chicago) en Hans Larsson (Redpath Museum, McGill University, Canada) in het online tijdschrift ZooKeys.

Scans van de schedels bracht aan het licht dat de hersenen van deze uitgestorven soorten beter ontwikkeld waren dan van de krokodillen van nu. Dat krokodillen nu nog voorkomen hebben ze vermoedelijk te danken aan hun amfibische levenswijze. Dino’s leefden alleen op het land.

Het Dode Dier van de Week is de houtsnip (Scolopax rusticola). Deze dagen is de doortrek van deze prachtige in herfstkleuren gestoken steltloper op zijn hoogtepunt en vallen er talloze raamslachtoffers. Ze trekken ’s nachts, worden dan door het licht van steden aangetrokken en landen tussen gebouwen. ’s Morgens gaan ze rondvliegen en vliegen dan meestal tegen glazen gebouwen aan. Ik neem een opgezette houtsnip mee. Het is behalve een mooie vogel ook smakelijk om te eten. ‘Een snepje met zijn drekje’ gold vanouds als een delicatesse. Zijn er luisteraars die wel eens snippendrek hebben gegeten? Gaat het echt om de (rauwe) ontlasting of worden de darmen samen met de rest van de ingewanden bereid?

Snippen staan overigens nu niet meer op de menukaart. De jacht is sinds een paar jaar verboden.

Onwaarschijnlijk Onderzoek – In navolging van het strobalenplassen van vorige week (dat de compostering versnelt) nu een Fins onderzoek dat aantoonde dat menselijke urine een goede kunstmest-vervanger is. Koolplanten groeiden beter na regelmatige toediening van urine en – niet minder belangrijk – smaakten zelfs beter of even goed als koolplanten die met of zonder kunstmest waren opgekweekt. Zie Journal of Agricultural and Food Chemistry 55(21).  [Met dank aan Rik Kuiper en Tonie Mudde, voor hun nieuwe boek ‘Maak nooit je bed op’ 115 wetenschappelijke tips voor het dagelijks leven. Staat vol met eersteklas onwaarschijnlijk (nuttig)onderzoek.]

Leave a Reply

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s