De huisbioloog (Atlas, Radio 1), zondag 15 november 2009

In uitzending 64 van ATLAS (Radio 1, zondag 15 november 2009, 18.15-20.30 uur) spreek ik in mijn rubriek ‘de huisbioloog’ (rond 19.50 uur) over:

Ze waren warmbloedig. Dat is de conclusie van een recente studie naar het antwoord op de vraag die wetenschappers al lang bezighoudt (en in twee kampen verdeelt): ‘Waren dinosaurussen koudbloedig of warmbloedig?’ Herman Pontzer (Washington University, St. Louis) en collega’s (The Royal Veterinary College, London) formuleren hun conclusie minder stellig, maar hun nieuwe biomechanische benadering (een model dat de energiekosten van lopen en rennen bepaalt op basis van de lengte van de botten in de achterpoot) wijst er sterk op dat de grotere dino’s niet aangedreven zouden kunnen worden door een koudbloedige stofwisseling. Warmbloedige dieren kunnen simpelweg meer energie produceren. De conclusie van Pontzer, afgelopen week gepubliceerd in PLoS ONE, sluit aan bij een oudere studie naar het gefossiliseerde hart van een grote dino die stelde dat het hart – met vier kamers en een enkele aorta – in beginsel het hart van een warmbloedig dier is. Het koudbloedige kamp heeft al tegenargumenten geventileerd.

omslag MugHet Dode Dier van de Week is de mug. Dit naar aanleiding van het verschijnen, volgende week, van het boek ‘Mug’, geschreven door de medisch-entomoloog Bart Knols, over de fascinerende en genadeloze wereld van deze bloedzuigers. Hij beschrijft hoe muggen het verloop van de wereldgeschiedenis hebben bepaald, hoe onderzoekers ontdekten welke rol muggen spelen bij ziekteoverdracht, en hoe de wetenschap naarstig zoekt naar nieuwe bestrijdingsmethoden: van klamboes en schimmels tot genetische modificatie en sterilisatie van mannetjesmuggen met behulp van radioactieve straling. ‘Mug’  beantwoordt vragen als: beschermt het eten van knoflook of het drinken van bier tegen muggen? En waarom wordt de een altijd gebeten en de ander nooit? Knols beschrijft ook zijn eigen onderzoek waarmee hij ontdekte dat Afrikaanse malariamuggen net zo verzot zijn op zweetvoetengeur als op het aroma van Limburgse kaas.

Ruim twintig jaar eigen onderzoek en opgedane kennis samengebald in een vlot leesbaar, machtig interessant boek. Warm aanbevolen door de huisbioloog.

pisbalen in gebruikOnwaarschijnlijk Onderzoek – [de BBC meldt:] De Britse hovenier Philip Whaites propageert een nieuwe methode om, op een duurzame manier, sneller van de enorme hoeveelheid herfstbladeren (bladafval) af te komen. Hij introduceerde het ‘plassen in je tuin’. Op het landgoed Wimpole Hall waar hij werkt, zette hij alle tuinlieden aan om op speciaal daarvoor geplaatste strobalen te plassen. Aan het eind van de dag worden de ‘pisbalen’ over de composthoop uitgespreid. De urine blijkt het composteerproces te activeren en versnellen. Bovendien, zo berekende hij, bespaart plassen in de tuin 30% water omdat de toiletten veel minder doorgespoeld worden. Heb je een composthoop, plas er dan in, luidt het advies van Whaites. Wetenschappelijke bewijs is er (nog) niet.

Leave a Reply

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s